တောင်သူဦးကြီးတို့အတွက် မိသားစုအပိုဝင်ငွေရစေမယ့် "ကြက်၊ ဝက်၊ နွား မွေးမြူရေး အခြေခံသိကောင်းစရာများ" ကို နားလည်လွယ်အောင် စုစည်းတင်ပြပေးလိုက်ပါတယ်။ ဒီလမ်းညွှန်ချက်လေးက ဦးကြီးတို့ရဲ့ မွေးမြူရေးလုပ်ငန်းအတွက် လက်စွဲစာအုပ်လေးလို အသုံးဝင်မှာပါ။
၁။ နွားမွေးမြူရေး (မိသားစုရဲ့ သက်ရှိဘဏ်တိုက်)
နွားမွေးတာဟာ လယ်ယာလုပ်ငန်းအတွက်တင်မကဘဲ အသားနဲ့ နို့ရရှိဖို့အတွက်ပါ အရမ်းအကျိုးရှိပါတယ်။ "နွားရှိမှ အားရှိတယ်" ဆိုသလိုပါပဲ။
နေအိမ် (ခြံ) ဆောက်လုပ်ခြင်း
လေဝင်လေထွက်ကောင်းပါစေ: နွားတင်းကုတ်ဟာ လေကောင်းလေသန့်ရရမယ်၊ ဒါပေမဲ့ မိုးပက်တာနဲ့ နေပူဒဏ်ကိုတော့ ကာကွယ်နိုင်ရပါမယ်။
ကြမ်းပြင်: ရေမတင်အောင် ဂရုစိုက်ပါ။ နွားကျင်ငယ်ရေတွေ စီးဆင်းဖို့ မြောင်းလေးတွေ ပါရပါမယ်။ ကြမ်းပြင်ခြောက်သွေ့နေမှ နွားတွေ ခွာနာ၊ လျှာနာရောဂါ ကင်းဝေးမှာပါ။
အစာကျွေးမွေးခြင်း
မြက်ကောင်းကောင်းကျွေးပါ: သဘာဝမြက်အပြင် နေပီယာမြက်လိုမျိုး အာဟာရပြည့်တဲ့ မြက်တွေကို စိုက်ပျိုးကျွေးရင် နွားပိုထွားပါတယ်။
ဖြည့်စွက်စာ: ကောက်ရိုးသက်သက်ပဲ မကျွေးပါနဲ့။ ဖွဲနု၊ နှမ်းဖတ်၊ ပဲဖတ်လေးတွေ နည်းနည်းချင်း ရောကျွေးပေးရင် နွားတွေ ပိုပြီးအသားတက်ပါတယ်။
သန့်ရှင်းသောရေ: နွားက ရေအများကြီးသောက်တဲ့ တိရစ္ဆာန်ပါ။ ရေကို အမြဲရှိနေပါစေ။
ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု
ကာကွယ်ဆေး: ခွာနာလျှာနာ ကာကွယ်ဆေးကို တစ်နှစ် (၂) ကြိမ် ပုံမှန်ထိုးပေးရပါမယ်။
သန်ချခြင်း: ခြောက်လတစ်ကြိမ် သန်ချပေးဖို့ မမေ့ပါနဲ့။ သန်ရှိနေရင် အစာဘယ်လောက်ကျွေးကျွေး နွားက မဝနိုင်ပါဘူး။
၂။ ဝက်မွေးမြူရေး (အမြန်ဆုံး ငွေဖော်နိုင်တဲ့လုပ်ငန်း)
ဝက်က အစားမရွေးဘူးဆိုပေမဲ့ စနစ်တကျမွေးရင် ပိုပြီးအမြတ်ကျန်ပါတယ်။
မျိုးရွေးချယ်ခြင်း
မျက်စိတောက်တောက်၊ အစာစားချင်စိတ်ရှိတဲ့ ဝက်ကလေးတွေကို ရွေးပါ။ ဝက်ခြေထောက်တွေက ခိုင်ခံ့နေရပါမယ်။
အစာနှင့် ရေ
အစာသန့်ပါစေ: အိမ်ကထွက်တဲ့ စားကြွင်းစားကျန်တွေကို ကျွေးမယ်ဆိုရင် အချဉ်မပေါက်ပါစေနဲ့။ ဖြစ်နိုင်ရင် ချက်ကျွေးတာ အကောင်းဆုံးပါ။
အာဟာရ: ဝက်က အသားတိုးချင်ရင် ပရိုတင်း (Protein) လိုအပ်ပါတယ်။ ပဲဖတ် ဒါမှမဟုတ် ဝက်စာနုလေးတွေ ရောကျွေးပေးပါ။
ရောဂါကာကွယ်ရေး (အထူးသတိပြုရန်)
အာဖရိကဝက်အပြင်းဖျားရောဂါ (ASF): အခုနောက်ပိုင်း ဒီရောဂါက အရမ်းကြောက်ဖို့ကောင်းပါတယ်။ ကုသဆေးမရှိသေးပါဘူး။
ကာကွယ်နည်း: ခြံထဲကို လူစိမ်းပေးမဝင်ပါနဲ့။ ဝက်သားစိမ်း ပါလာနိုင်တဲ့ အစားအစာတွေကို ဝက်ကိုမကျွေးပါနဲ့။ ခြံရှေ့မှာ ပိုးသတ်ဆေးခွက် (ထုံးရေ) ထားပြီး ခြေထောက်ဆေးပြီးမှ ဝင်ပါ။
၃။ ကြက်မွေးမြူရေး (နေ့စဉ်ဝင်ငွေရစေမယ့်လုပ်ငန်း)
ဗမာကြက် (ဥစားကြက်) ပဲဖြစ်ဖြစ်၊ အသားတိုးကြက်ပဲဖြစ်ဖြစ် သန့်ရှင်းမှုက နံပါတ် (၁) ပါ။
ခြံစနစ်
ကြက်ခြံကို မြေပြင်ကနေ အနည်းဆုံး (၂) ပေလောက် မြှင့်ဆောက်တာ အကောင်းဆုံးပါ။
အလင်းရောင်: ကြက်တွေ ဥကောင်းကောင်းဥဖို့ဆိုရင် အလင်းရောင် အလုံအလောက်ရဖို့ လိုပါတယ်။
အစာကျွေးနည်း
ကြက်ကလေးတွေကို ကြက်စာနုကျွေးပါ။ ကြက်ကြီးလာရင်တော့ ဖွဲနု၊ ဆန်ကွဲ၊ ပြောင်းဖူးစိမ့်လေးတွေ ကျွေးနိုင်ပါတယ်။
ဗီတာမင်: ရေထဲမှာ ဗီတာမင်အားဆေးရည်လေးတွေ ရောတိုက်ပေးရင် ကြက်တွေ ရောဂါဒဏ်ကို ခံနိုင်ရည်ရှိလာပါတယ်။
အဖြစ်များသောရောဂါ
လည်လိမ်ရောဂါ: ကြက်တွေမှာ အသေအပျောက်အများဆုံးပါ။ ဒါကို ကာကွယ်ဖို့အတွက် "ကာကွယ်ဆေး" ကို အသက်အရွယ်အလိုက် မပျက်မကွက် ထိုးပေး/ခတ်ပေးရပါမယ်။
၄။ အောင်မြင်တဲ့ မွေးမြူရေးသမားဖြစ်ဖို့ အကြံပြုချက်များ
ဦးကြီးတို့ မွေးမြူရေးလုပ်တဲ့အခါ ဒီအချက် (၃) ချက်ကို မှတ်ထားပေးပါ -
၁။ သန့်ရှင်းရေးသည် အသက်: ခြံထဲမှာ အညစ်အကြေးတွေ စုမနေပါစေနဲ့။ အညစ်အကြေးတွေကနေ ရောဂါပိုးတွေ စပွားတာပါ။ နွားချေး၊ ဝက်ချေးတွေကို စုပြီး သဘာဝမြေဩဇာအဖြစ် ပြန်သုံးနိုင်ပါတယ်။ ၂။ မှတ်တမ်းထားပါ: ဘယ်နေ့မှာ ကာကွယ်ဆေးထိုးတယ်၊ အစာဘယ်လောက်ဖိုး ဝယ်ထားတယ်ဆိုတာကို စာအုပ်လေးတစ်အုပ်နဲ့ မှတ်ထားပါ။ ဒါမှ အရှုံးအမြတ်ကို တွက်လို့ရမှာပါ။ ၃။ ကျွမ်းကျင်သူနဲ့ တိုင်ပင်ပါ: တိရစ္ဆာန်တွေ နေမကောင်းဖြစ်ရင် ကိုယ့်ဘာသာ ဆေးမြီးတိုနဲ့ မကုပါနဲ့။ နီးစပ်ရာ မွေးမြူရေးနှင့် ကုသရေးဦးစီးဌာန (ဗေဒါ) ဒါမှမဟုတ် ကျွမ်းကျင်တဲ့ ဆရာဝန်တွေနဲ့ တိုင်ပင်ပါ။
မွေးမြူရေးလုပ်ငန်းဆိုတာ "ဂရုစိုက်ရင် စိုက်သလောက် အကျိုးပေးတဲ့" လုပ်ငန်းပါ။ ဦးကြီးတို့အနေနဲ့ အစာဖိုးသက်သာအောင် ကိုယ်တိုင်စိုက်ပျိုးတဲ့ ဘေးထွက်ပစ္စည်းတွေကို စနစ်တကျ စပ်ကျွေးတတ်မယ်ဆိုရင် ပိုပြီးအမြတ်ထွက်မှာ သေချာပါတယ်ဗျာ။